“Bu yazıda okuyacaklarınızın, internetten yapılmış olan ve detaylı denilebilecek bir araştırmanın neticesi olup, internette bulunan bilgilerin tamamının gerçeği yansıtmadığı düşünülecek olursa tamamının doğruluğu teyit edilmiş olmamakla birlikte bu güzel araçların ortaya çıkış ve gelişim süreçleri hakkında fikir vermesi açısından faydalı olacağı düşüncesindeyim.”
1947 de iş adamı Ben Pon, Hollanda Amsfoort dan, Almanya’ nın Minden kasabasını ziyaret etmis ve 2. Dünya Savaşı sonrasında Volkswagen Fabrikasının kontrolünü ellerinde bulunduran Ingiliz yetkililerden bir randevu almıştı. Pon, Volkswagen kalitesine güvendigi için onlarla konusmak istiyor ve Volkswagen’ i Hollandaya ithal etmeyi planlıyordu.
Ben Pon, Ingiliz yetkililer ile 23 Nisan 1947 de görüsmüş ve Volkswagen’ i Hollanda’ ya ithal etme fikrinden bahsetmişti. Görüşme esnasinda not defterini çikartarak buraya yumurtaya benzeyen bir nakliye araci karalayarak, Type 1 (vosvos) sasesi üzerine inşaa edilecek bir yük aracının piyasada iyi bir yer tutacagindan bahsetti. Tasarım fabrikada kullanılan Plattenwagen isimli bir araçtan esinlenilerek ortaya çıkmış olup, ön tekerleklerin önünde sürücü kabini, arkada motoru olan tekerlekli bir sabun kutusu gibi görünüyordu. Ingilizler ile olan görüşmenin nasıl bittiği hala bilinmiyor ama kesin olan birsey var ki Bus fikri, ilk olarak 1947 deki bu görüşmede ortaya atılmıştı. Küçük bir araçta büyük bir taşıma kapasitesi çok parlak bir fikirdi. Pon’ a göre 750 kg tasima kapasitesi yeterli olacaktı.

Önceleri Pon’un parlak fikri yalniz kalmış ancak bu durum fazla uzun sürmemişti, yaklaşık bir yil sonra -bu arada Ben Pon ve kardeşi Wijnond dünyadaki ilk yasal Volkswagen ithalatçilari olmuşlardı- Pon, Volkswagen’ in yeni yöneticisi Heinrich Nordhoff ve Teknik Müdürü Alfred Haesner den Pon’ un tasarımı ile ilgilendiklerini bildiren bir mesaj almıştı. Nordhoff ve Haesner, Type 2 nin geliştirilmesine razı olmuslar ve böylece Pon, yeni aracin mucidi olmuştur.

Kasim 1948 de hummali bir çalışma baslamış ve yaklasik bir yil sonra iki protatip hazir hale getirilmiştir. Temel olarak her iki protatip birbirlerine benziyorlardi. Üretilen ilk iki adet protatip, üreticisi mühendisler tarafindan Type 29 olarak adlandırılmışlardır. Bu kabinler, dikdörtgen şeklindeydiler ve hiç kavisleri yoktu. Her iki protatipin ölçekli modelleri Braunschweig Teknik Üniversitesi rüzgar tünellerinde test edilmiş ve sonuçlar hayal kırıklığı yaratmıştır ancak pencere açıları ve tavan kısmında yapılan bazı küçük değişiklikler ile tasarımın aerodinamiği Type 1 den bile iyi bir hale gelmiş, üçüncü ve son protatip ortaya çıkmıstır. Protatip vosvos sasesi üzerine inşaa edilmiş ve arkasına yine bir vosvos motoru monte edildikten sonra Type 29 ilk sürüşünü yapmıstır. Vosvos şasesi, Type 29′ un agir gövdesi için zayıf kalmış ve ağır yük taşıyacak olan araç için yeni çözümler aranmaya baslanmış ve Type 29 için benzeri olmayan bir şase geliştirilmistir. Tesadüfen dingil mesafesi Type 1 ile ayni olmuş ve mühendisler tarafından daha önce Type 81 de kullanılan akslar, vites kutusu ve 25 phb lik motoru kullanmışlardır. Testler sonucunda direksiyon ve fren sistemleri iyileştirilmis ve motor kabini küçültülmüş, böylece daha geniş kargo alanına sahip olunmuştu.

Nihayet Type 29 neredeyse tamamlanmıştı. Teknik Müdür, Ekim 1949 da Type 29 için ” O, gerçek bir Volkswagen” demiştir. Son düzenlemelerin ardindan Volkswagen’ in yeni baskani Heinz Nordhoff 19 Mayis 1949 da yeni tasarımı onaylamış, Type 2 ilk olarak Kasım 1949 da Cenova Motor Fuarında tanıtılmıştır. Seri üretimine 8 Mart 1950 de başlanmış ve ilk yılında toplam 9.541 adet üretilmiştir.

Wolkswagen type 2 nin resmi adi “Transporter” veya “Kombi” (Kimbinationskraftwagen), Amerikada ise “Bus” tır. İngiltere de Camper olarak anilan Volkswagen Type 2, 1947 de üretilmeye başlanan Citroén H Van ile birlikte, sürücüsü ön lastiğin üzerine yerleştirilmiş olan yolcu ve kargo taşıyıcı araçların atası konumunda piyasaya yerleşmitir. İlerleyen yıllarda Amerika ve Avrupada rakip firmalar Ford Econoline, Dodge A100, Ford Transit gibi modeller geliştirmis olsalar da Type 2 nin basarisina ortak olamamışlardır.

İlk bus ların arka cam ve arka tamponu bulunmamaktaydı. 1956 öncesinde üretilmiş olan birinci nesil type 2 ler 1949 ile 1967 yıllari arasında üretilmiş ve “Split-Window” veya “Splittie”, “Bulli” (“Work Horse” anlamina gelmektedir) ve motor kapağinin çok büyük olması nedeni ile ise “Barndoor” olarak adlandırılmışlardır. İlk buslar tamamen iş amaçlı olarak üretilmiş, arka kısımda cam, koltuk ve döşeme bulunmamaktaydı.

Splittie ler, 2 parçalıön camları, kavisli ön kısmı ve büyük VW logoları ile eğlenceli görünümlü araçlardır. Bunlar Type 1 aksları ve motoruna sahiptirler ama bütün üretim orta şase yerine merdiven şeklindeki şase üzerine kurulmustur. Taşıma kapasitesi yaklaşık 750 kg, motor gücü ise sadece 1100 cc ve 33 bph dir. Merdiven şeklindeki iskelet, şasenin yapı yönetimini oluşturmaktadır. Merdiven iskelet, üzerine süspansiyon, motor, transmission vb nin monte edildigi iki paralel kirişten oluşmaktadır. Type 2 nin tasarımıçok temeldi ve ilk beş yılda 90 farklı amaca yönelik kombinasyon uygulanmıştır. Bu varyasyonlar; bus, pick-up, itfaiye, ambulans, bira taşıyıcı, soğuk dondurma aracı, süt taşıyıcı, seyyar kasap dükkanı, ekmek arabası, seyyar bakkal, sıradan teslimat aracı ve aile aracı gibi kullanım amaçlarını kapsamaktaydı.

Benzin deposu dingilin ön tarafına alınmış, stepnesi ön koltuğun altına yerleştirilmis ve arka kapısı bagaj kapısı şeklinde değiştirilmiş olan ilk ambulans modeli Type 2, Aralik 1951 yılında üretilmiş, bu özellikler 1955 ile 1967 yılları arasında üretilen Type 2 lerde standart olarak kullanılmıstır. 1951 yılında toplam 11.805 adet Type 2 üretilmiştir. Agustos 1952 de tek kabin pick-up modelin üretimine başlanmiş ve bu tarih itibari ile, büyük revizyona uğrayacağı 1968 yılına kadar çok az ve küçük değişiklikler yapılarak üretime devam edilmiştir. Zaman içerisinde sürekli geliştirilerek sunumu hiç değişmeyen diğer arkadan motorlu havasoğutmalı Volkswagen lerin aksine Type 2, sadece gelişmemiş, periyodik olarak T1 den T3′ e kadar tamamen revizyona uğramıstır.

Type 2 nin gördüğü saygınlık, bazı büyük değişim ve gelişimler yaşadığı üretiminin 18.yilinda zirveye ulaşmış, “Barndoor”, “Panel”, “Kombi”, “Standart”, “Deluxe”, “Ambulans”, “Single” ve “Double Cab”, “Walk-Through”, “Double Door”, “Semaphare” ve “Safari” gibi pek çok isim ile anılmaya başlamıştır.

1950 sonrasında üretilen ve “Kombi” adi ile anilan Type 2 ler hem yolcu, hem yük taşıma maksadıyla tasarlanmışlardır. Arka kısımda her iki tarafta üçer adet penceresi ve çikartılabilir yolcu koltukları bulunmaktaydi. Bir sonraki model olan “Microbus”, Kombi ile ayni cam konfigürasyonuna sahipti ancak, konfor konusunda sınıf atlanmıştı. Yeni araç standart olarak sunulan deri tavan, yan panel ve koltuk döşemeleri ile sadece yolcu taşıma amacı ile imal edilmişlerdi. Ayrıca, kromaj jant kapakları, tamponlar ile iki renkli dıs boya ve iki renk arasinda kromaj çitalar da opsiyonel olarak sunulmaya baslanmış ve bu ışıltılı araç “Deluxe Microbus” olarak adlandırılmıştır. Yeni Deluxe de opsiyonel olarak üç yerine 4 yan cam ve arka köşelerde birer adet yuvarlatılmış fleksiglas cam olan modeller de piyasaya sürülmüştür. En popüler seçenek ise tavanın yan kısımlarında bulunan “Skylight Windows” olarak adlandırılan küçük camlar olmuştur. Deluxe ler genellikle sunroof lu olmalarına rağmen, sunroof suz seçenekleri de mümkündü. Type 2 nin yolcu taşıma amacına yönelmesinin ardından, yük taşıma amaçlı olarak tek ve çift kabinli pick-up ve yüksek tavanlı panelvan modelleri üretilmeye başlanmıştır. Bunların yanında ambulans ve itfaiye aracina kadar pek çok farklı amaca yönelik Type 2 modeli üretilmiştir.

1951 de Westfalia Camper modeli piyasaya çıktı. Westfalia, Almanya’ nın aynı isimli bir kasabasinda bulunan bir dizayn firmasıydı. Camper Van’ı bazı karakteristik değişiklikler ve ilave mobilyalar ile yeni bir kamp taşıtına dönüştürmüşlerdi. 1952 de tek kabin pick-up üretilmiş, 1954 de ise motor gübü 30 phb ye yükseltilmiş, ayrıca standart minibüs ve ambulansı da kapsayan 30 farklı versiyon üretilmeye başlanmıştır. 1960 da ise özel sipariş ile çift kabin pick-up üretimi mümkün hale gelmiştir. Ayrıca yüksek tavanlı panelvan üretimine de bu yıl başlanmıştır.

Type 2, 1960 lı yıllarda genişletilmiş ve üzerine saat ve radyo eklenmiş ön paneli ve gövdesine yerleştirlen kromaj elemanlar ile dönemin Karşıt-Kültürü tarafindan da benimsenerek popülerliğini devam ettirmiştir. Ayrıca arka kapısı açılan ambulans modeli de üretilmeye başlanmıştır.

1963 senesinde motor gücü 1500 cc ye yükseltilmiş ve kayar yan kapı opsiyonel olarak sunulmaya başlanmıştır. 1967 de ise yeni nesil Type 2 nin üretiminden hemen önce elektrik sistemi 12v olarak değiştirilmiştir.

1967 sonrasında üretilmiş olan ikinci nesil Volkswagen Buslar ise “Buy Window” olarak adlandırılmış ve Split-Screen, yerini Bay-Window’a birakmıştır. Bay, 1975′e kadar Hanover deki Fabrikada üretilmiştir. Yeni Bus lar farklı motor seçeneklerine (1600 cc, 1700 cc, 1800cc ve 2000cc) sahipti ve daha güvenliydiler.

Yeni nesil Type 2 lerde pek çok farklı amaç için kullanılmak üzere farklı varyasyonlarla üretilmeye devam etmişlerdir. Dışarıdan bakıldığında aynı gibi gözükseler de yıldan yıla pek çok değişilik geçirmişlerdir.

Bu yeni araç, kavisli, tek parça ön camı, 130 kmh ye yükseltilen azami sürati gibi orjinalinin eksikliklerini tamamlayan pekçok temel özelliğinde değişikliğe uğramıştır. 1979 sonrasında ise daha modern olan üçüncü nesilleri üretilmiş ve bunlar “Wedges” olarak adlandırılmışlardır. Orjinal Type 2 tutkunlarina göre bu model ile aracın cazibesi azalmış ve bu konforlu kamp taşıtı tekerlekli bir bungalow gibi görünmeye başlamıştır.

Type 2 (T1)

Modern takipçileri tarafindan “Microbus”, “Split-Screen” veya “Splittie” olarka adlandırılan, ön cami iki parçadan oluşan birinci nesil Volkswagen Type 2, 8 Mart 1950 den 1967 model yılının sonuna kadar üretilmiştir. 1950-1956 yılları arasında Wolfsburg da üretilen T1′ in üretimi 1956 dan sonra Hanover de kurulan yeni Transporter fabrikasına taşınmıştır.

Aynen Type 1 (vosvos) lerde oldugu gibi Type 2 lerde de 4 silindirli 1100 havasoğutmalı, 1131 cc 24 phb gücündeki motor kullanılmış, 1953 de 1192 cc, 30 phb gücündeki 1200 motora yükseltilmiş ve bu motor 1955 yılında standart hale getirilmiştir. 1959 senesinde 40 phb lik motor denenmiş, daha sonra çıkan sorunlar nedeni ile 1959 model Type 2 ler Volkswagen tarafından geri çağırılmıs ve problemli motorları geliştirilmiş 40 phb lik yeni motorlar ile değiştirilmiştir.

1955 öncesi üretilmiş olan modeller, devasa motor kapaği nedeni ile “Barndoor” (1990 larta T1a) olarak adlandırılmışlardır. Sonraki modellerde küçültülmüş motor kapağı ve 16″ yerine geçen 15″ lik jantları ile T1b olarak adlandırılmışlardır.1964 sonrasında yan kargo kapıları kayar kapıya dönüştürülmüş ve bu modeller T1c olarak adlandırılmışlardır. 1967 model sonrasi T1 üretimi Almanya da sona erdirilmiş ancak Brezilyada 1975′e kadar devam etmiştir.

Bazıları tarafindan T1 lere pencere sayısına göre model isimleri takılmıştır. Temel olarak Bus 11 camlıdır; Split ön camlar, iki ön kapi camı, 6 yan cam ve 1 arka camdan oluşur. Deluxe modellerde 8 yan cam ve 2 arka köşe camı ile bu sayı 15 olur (bu model Avrupada bulunmaz). Sunroof Deluxe modellerde tavanda bulunan ilave Skylight camlar ile 23 cam olur. 1964 model sonrasında arka köşelerdeki camlar üretimden kaldırılmış ve üretim 13 ve 21 cam olarak devam etmiştir. 23 ve sonradan 21 cam olarak üretilen modeller Samba veya Avusturalyada Alpine olarak da bilinirler.

Type 2 (T2)

1967 yılının sonlarında ikinci nesil Volkswagen Type 2 (T2) tanıtıldı. T2, 1979 a kadar Almanyada Kombi ve Panelvan olarak, 1970 den 1994 e kadar Meksikada üretilmiştir. 1971 model öncesi üretilmiş olan modeller T2a (Early Bay), 1971 mdel sonrası üretilmiş olanlar ise T2b (Late Bay) olarak adlandırılmaktadırlar. Ikinci nesil Type 2 lerde ön cam tek parça haline gelmiştir, aracın boyutları, öncekine göre çok az büyümüş olmasına rağmen, eskisine göre çok ağırdı. Daha sonraları Bread Loaf, Loaf, Bay-Window veya Bay olarak adlandırılmışlardır. 1.600 cc ve 47 phb lik motor, öncekinden çok az daha büyüktür. T2b, üç yıl boyunca kademeli bir değişim geçirmiştir. Ilk modellerde ön tampon kapıların altına uzanmakta ve kapı açıkken basamak olarak kullanılmaktaydı, sonraki modellerde basamak olan kısım kaldırılmış ve tampon kısaltılmıştır. Ön kapılar ilk modellerde gövde ile 90 derece açı oluşturacak şekilde açılırdı, asıl önemli değişiklik ön fren diskleri ve jantlar üzerine yerleştirilen havalandırma kanalları ile yapılmıştır. 1972 deki önemli değişiklik ise 1,7 litrelik motorun 2,0 litreye yükseltilmesi ve motorun havalandırma kanallarının genişletilmesi şeklinde gerçekleşmiştir. 1971 de Type 1 lerde kullanılan ile aynı olan 1600 cc lik motor 1700 cc Type 4 motor ile değiştirilmiş, Avrupa da 1600 cc seçeneği sunulmaya devam ederken Amerika ve Kanada da 1700 cc lik motor standart hale getirilmiştir. Otomatik motor seçeneği ilk olarak 1700 cc lik motorlarda sunulmuş, 1978 elektronik ateşlemeye geçisin başladığı ilk model yılı olmuştur. 1971 modelde ön sinyallerin yeri değiştirilerek yukarı, havalandırma ızgarasının iki tarafına yerleştirilmiş, 1972 de tamponlar güçlendirilerek Amerikan güvenlik standartina ulastırılmış ve ön kısımdaki Vw logosu biraz küçültülmüştür. İlerleyen yıllardaki değişiklikler ise daha çok aracın mekanik özelliklerinde olmuştur.

Type 2 (T2c)

T2c, Güney ve Orta Amerika için 1990 lı yıllarda üretilen, tavani 10 cm daha yükseltilmiş olan T2 modelidir. Ingiltere gibi bazı Avrupa ülkelerine de az sayıda gönderilmiştir. 1995 den sonra Brezilyada, 1600 cc lik seçenek Brezilya için, 1800 cc havasoğutmali model ise Meksika için üretilmiştir. T2c üretimi, 2003 yılında sonlandırılan Type 1′ in ardından 23 Aralik 2005′ e kadar Brezilya da devam etmiş ve üretimi en son biten havasoğutmali taşıt olmuştur.

Üretilmis Olan Type 2 Modelleri;

•  Panelvan : yan camları ile arka kısımda yolcu koltukları ve iç kısım döşemeleri bulunmayan, kargo taşıma maksatlı olarak üretilmiş olan Type 2 modelidir.

•  Walk-Through Panelvan : Her iki tarafında yükleme kapısı bulunan panelvandır.

•  Kombi : Her iki tarafında üçer adet camı olan, arka kısımda çıkartılabilir yolcu koltukları bulunan kargo ve yolcu taşıtı kombinasyonu olan modeldir.

•  Caravelle : Yolcu taşımak için daha konforlu bir iç mekan sunar, üçüncü nesil Type 2 (T3) den itibaren üretilmeye başlanmıştır.

•  Samba Bus : Skylight pencereleri ve kumaş sunroof’ u olan, “Deluxe Microbus” olarak da bilinen ve sadece birinci nesil Type 2 (T1) lerde üretilen modele verilen isimdir.

•  Flatbed Pick-up Track : Tek Kabin (Single-Cab) olarak da bilinir. Daha geniş taşıma alanı ve daha rahat yükleme imkani sağlayan modeldir.

•  Crew-cab Pick-up : çift kabin (double-cab) veya Doka olarak da adlandırılan, sürücünün arka kısmında yolcu koltuğunun olduğu bir alan da bulunan ve taşıma kapasitesi single-cab a nazaran daha az olan Type 2 modelidir.

•  Westfalia Camping Van : Westfalia açılır tavanı ve mobilyalarına sahip olan kamp taşıtıdır.

•  Adwenturewagen Camping Van : Yüksek tavanlı ve mobilyaları olan kamp taşıtıdır.

•  Semi-Camping Van : Aynı zamanda hem yolcu taşınan hem de kamp taşıtı konforuna sahip olan, “Multivan” veya “Weekender” olarak da adlandırılan üçüncü nesilden itibaren üretilmeye baslanmış olan Type 2 modelidir.

•  Bunlar dışında talepler doğrultusunda özel amaçlarla kullanılmak üzere üretilmiş olan çok sayıda Type 2 türü de vardır. Bunlar arasında soğuk araçlar, cenaze araçları, ambulans, polis aracı, itfaiye araçları ve Westfalia dışında farklı firmalarin ürettiği farkli kamp tşıitları da sayilabilir.

Type 2 de Meydana Gelen Degisiklikler;

* 1949 : Ilk split-screen ler “work-horse” veya “bulli” olarak adlandırılmışlardır. Bu araçlar konfor yerine yük taşıma amacı güdülmüş ve buna göre üretilmişlerdir.

* 1950 : Microbus, iki renk boyası ve kaliteli iç döşemeleri ile piyasaya sürülmüş, önceki modelin aksine yolcu taşıma amacı ile üretilmiştir.

* 1951 : İ çi ev konforu ve görünümünde olan Westfalia Camper piyasaya sürüldükten sonra gençler arasında çok rağbet görmüştür..

* 1952-1954 : Bu 3 yıl içerisinde kargo aracından ambulansa toplam 30 farkli model Type 2 üretilmiştir. Amerika kıtasında ilk Type2 1952 senesinde satılmıştır.

* 1963 : Type 2 nin motoru büyütüldü, kayar kapı standart hale geldi ve Vw Bus’un sınıfı Almanlar tarafından değiştirilerek stationwagen olarak lanse edilmeye başlanmıştır.

* 1967 : Split-Screen üretimi sona erdi, yeni Type 2 lerde ön cam tek parça haline geldi, daha büyük hacimli motor kullanımı mümkün hale geldi, kontrol düğmelerinde önemli değişiklikler yapıldı, yeni Bus lar eskilere göre daha güvenli hale getirildi.

* 1968 – 1971 : Bus’ un farklı burun kısmına sahip yeni tasarımı çoğu kişi tarafından kolayca benimsendi. Westfalia Campers tarafından üretilen ucuz motorlar son derece verimsiz olmalarına karşın kaliteli mobilyalari büyük beğeni toplamıştır. Westfalia Campers mobilyalari çekyat tipi yatak, el pompalı lavabo, buzluk ve döner koltuk içermektedir.

* 1972 – 1975 : Type 4 Motor bu yıllarda kullanılmaya başlanmıstır. Camper ların iç döşemelerinde ekoseli kumaş kullanımaya başlanmış, gazlı ocak ve buzdolabı bu araçlarda standart hale gelmiştir.

* 1976 – 1979 : Bu modeller, Vw Bus ların Vanagen ve Vw Camper olarak adlandırılmaya başlanmadan önceki son model yıllarıdır.

* 1979 sonrasında sırasıyla T3, T4, T5 ve T6 modelleri üretilmiştir